Op de werkvloer, in de geriatrische diensten of de EHPAD, voeren de zorgverleners al handelingen uit die het strikte kader van hun huidige referentiekader overschrijden. Endotracheale aspiratie volgens protocol, aanbrengen van compressiekousen, monitoring van klinische parameters: deze gangbare praktijken wachten op officiële erkenning. Het nieuwe referentiekader voor zorgverleners dat voor 2026 is gepland, heeft als doel deze evoluties te formaliseren en het competentiegebied van het beroep opnieuw te definiëren.
Zorgacties onder protocol: wat er concreet verandert in het dagelijks leven
Het referentiekader 2026 heeft als doel het kader te verduidelijken waarin zorgverleners bepaalde technische zorgacties onder verpleegkundig protocol kunnen uitvoeren.
Deze handelingen, die vaak al informeel zijn gedelegeerd binnen de teams, zouden profiteren van een meer leesbaar regelgevend kader.
Voor de teams verandert deze verduidelijking de situatie: de zorgverlener die een technische zorgactie uitvoert, beschikt over een tegenbewijsbare traceerbaarheid en een schriftelijk protocol dat is goedgekeurd door de verantwoordelijke verpleegkundige. Om beter te begrijpen de veranderingen van het nieuwe referentiekader zorgverlener 2026, moet men het onderscheid maken tussen wat onder gecontroleerde samenwerking valt en wat exclusief het domein van de verpleegkundige blijft.
Niet-technische vaardigheden en patiëntveiligheid: de ondergewaardeerde as van het referentiekader 2026
De ministeriële routekaart 2026-2028 over patiëntveiligheid legt de nadruk op een aspect dat vaak wordt verwaarloosd in professionele discussies: de niet-technische vaardigheden. Communicatie binnen het team, vroege detectie van klinische verslechtering, stressmanagement in noodsituaties.
Hier gaat het niet om abstracte theoretische modules. Op een nachtdienst in een EHPAD maakt het weten wanneer je op het juiste moment moet alarmeren en een gestructureerde observatie moet doorgeven het verschil tussen een snelle zorgverlening en een schadelijke vertraging. Het referentiekader integreert deze vaardigheden in de initiële opleiding en in de verwachtingen voor het actualiseren van competenties.
Integratie van nieuwe professionals in de dienst
De ministeriële routekaart benadrukt ook de ondersteuning van zorgverleners bij hun indiensttreding. De reacties hierover variëren per instelling, maar de conclusie is algemeen: een professional die slecht is geïntegreerd in een team vormt een risico voor de veiligheid van de zorg.
Het referentiekader 2026 voorziet dat de opleidingsinstituten de voorbereiding op echte werksituaties versterken. De stages in de psychiatrie en de kindergezondheidszorg, die verplicht zijn gesteld in het hervormde verpleegkundige traject, zouden ook invloed kunnen hebben op de stageplaatsen die aan zorgverleners worden aangeboden, ook al bevestigt geen enkele tekst dit nog voor de DEAS.
Opleiding zorgverlener en bruggen naar het diploma van staat verpleegkundige
Het referentiekader 2026 past in een logica van continuïteit tussen de twee beroepen. De vaardigheden die door de zorgverlener zijn verworven, zijn ontworpen om samen te hangen met het nieuwe verpleegkundige referentiekader (besluit van 20 februari 2026). Het uitgesproken doel: een erkenning van competentieblokken mogelijk maken bij de instap in de IFSI.
De validatie van verworven ervaring (VAE) blijft een toegankelijk systeem voor zorgverleners die willen evolueren. De specifieke modaliteiten van deze koppeling tussen DEAS en verpleegkundige opleiding zullen afhangen van de komende regelgeving.
Referentiekader zorgverlener 2026: onderscheid tussen de bevestigde en de waarschijnlijke
Een punt van aandacht is vereist. Op dit moment heeft geen specifieke beschikking die in het Staatsblad is gepubliceerd het referentiekader zorgverlener volledig herzien zoals het besluit van 20 februari 2026 dat voor verpleegkundigen doet. De verwachte evoluties voor zorgverleners zijn gebaseerd op de ministeriële routekaart 2026-2028 en op de regelgevende dynamiek die sinds 2021 is ingezet.
Het verwarren van de hervorming van de verpleegkundige opleiding met die van de DEAS is een veelvoorkomende fout in de discussies tussen professionals. Een nieuw verpleegkundig referentiekader wijzigt niet automatisch de zorgverlenersvaardigheden. Beide trajecten blijven onderworpen aan verschillende teksten.
- Het decreet van juni 2021 en de bijbehorende uitvoeringsbesluiten blijven de geldende regelgevende basis voor de opleiding zorgverlener.
- De routekaart 2026-2028 geeft richting aan de prioriteiten (veiligheid, niet-technische vaardigheden, integratie) zonder directe regelgevende waarde voor de inhoud van de opleiding.
- De instellingen die de evoluties van het referentiekader anticiperen, moeten de effectieve publicatie van de teksten controleren voordat ze hun interne protocollen wijzigen.
Het beroep van zorgverlener evolueert in opeenvolgende regelgevende stappen, niet door een unieke herziening. De professionals in functie hebben er belang bij de officiële publicaties van het ministerie van Volksgezondheid te volgen in plaats van de anticiperende interpretaties. De volgende concrete stap zal de publicatie, al dan niet, van een beschikking zijn die is gewijd aan de DEAS in overeenstemming met de kalender van 2026.
